Meitnerium
Tên tiếng Việt: Meitneri · Mt
Meitnerium (meitneri) là nguyên tố siêu nặng có ký hiệu Mt và số hiệu nguyên tử 109. Đây là nguyên tố nhân tạo, phóng xạ, được đặt theo tên nhà vật lý Lise Meitner. Meitnerium thuộc nhóm 9 và được nghiên cứu chủ yếu trong vật lý hạt nhân.
Tra cứu đồng vị
Số neutron bằng số khối A trừ số hiệu nguyên tử Z. Khối lượng của một đồng vị khác với nguyên tử khối chuẩn của nguyên tố.
Không có thành phần đồng vị tự nhiên đại diện trong bảng CIAAW đang sử dụng. Điều này không có nghĩa nguyên tố không có đồng vị.
Hoá trị, số oxi hoá và ion
Ba khái niệm này có cách dùng khác nhau. Các ví dụ dưới đây gắn với từng hợp chất, không phải danh sách đầy đủ cho mọi điều kiện.
Hoá trị trong ví dụ
Chưa có ví dụ hoá trị trong bảng tra này.
Số oxi hoá
Trong đơn chất: 0.
Ion đơn nguyên tử
Chưa chọn được ví dụ ion đơn nguyên tử phù hợp trong bảng tra này.
Cấu tạo nguyên tử
Nguyên tử meitnerium trung hoà có 109 proton và 109 electron. Cấu hình dự đoán tham khảo: [Rn] 5f¹⁴ 6d⁷ 7s². Phân bố electron theo lớp tương ứng: 2, 8, 18, 32, 32, 15, 2. Cách biểu diễn này không đồng nghĩa toàn bộ cấu trúc electron đã được đo trực tiếp.
[Rn] 5f¹⁴ 6d⁷ 7s²Tính chất vật lý
Meitnerium được tạo với lượng nguyên tử rất nhỏ; chưa có mẫu vĩ mô để đo đầy đủ màu sắc, độ cứng, khối lượng riêng và nhiệt độ chuyển pha như các kim loại quen thuộc. Những giá trị tính toán cho vật liệu khối là dự đoán lý thuyết. Các phép đo hạt nhân và thời gian sống của từng đồng vị là một loại bằng chứng riêng.
Tính chất hoá học
Các mô tả về hợp chất và số oxi hoá của meitnerium chủ yếu dựa trên mô hình lý thuyết và so sánh với nhóm 9. Dữ liệu nhận diện hạt nhân không tự xác nhận một phản ứng hoá học cụ thể. Hiệu ứng tương đối tính có thể làm hành vi của nguyên tố khác với phép ngoại suy đơn giản từ iridium.
Ứng dụng
Meitnerium được dùng trong nghiên cứu hạt nhân siêu nặng, đặc biệt là nhận diện đồng vị và kiểm tra mô hình độ bền hạt nhân. Nguyên tố chưa có ứng dụng thương mại hoặc đời sống được xác lập.
Nguyên tử khối và đồng vị
Nguyên tử khối chuẩn: Không có nguyên tử khối chuẩn. Số neutron phụ thuộc vào đồng vị; với số khối A, số neutron bằng A − 109. Các đồng vị được bảng CIAAW dựa trên NUBASE2020 liệt kê: Mt-277, Mt-278.
Phân bố trong tự nhiên
Meitnerium được tạo trong các phản ứng hạt nhân tại máy gia tốc. Các phép đo phân rã cho phép nhận diện nguyên tố ngay cả khi lượng tạo ra quá nhỏ để quan sát một mẫu vật bằng mắt thường.
Lịch sử phát hiện
Meitnerium được nhận diện tại GSI năm 1982. Tên meitnerium vinh danh nhà vật lý Lise Meitner, người có đóng góp quan trọng cho việc giải thích sự phân hạch hạt nhân.
Lưu ý an toàn
Meitnerium được nghiên cứu trong cơ sở chuyên ngành có kiểm soát bức xạ. Chưa có dữ liệu phơi nhiễm thông thường để thiết lập cách sử dụng dân dụng; đánh giá an toàn phải gắn với nguồn đồng vị và hệ thống thí nghiệm.
Hợp chất và phản ứng minh họa
Chưa có ví dụ hợp chất được chọn cho nguyên tố này.
Đọc thêm: Danh pháp hợp chất và phân loại phản ứng — OpenStax Chemistry 2e.
Bảng dữ liệu nguyên tố
| Tên quốc tế | Meitnerium |
|---|---|
| Tên tiếng Việt | Meitneri |
| Ký hiệu | Mt |
| Số hiệu nguyên tử | 109 |
| Nguyên tử khối chuẩn | Không có nguyên tử khối chuẩn |
| Nhóm | 9 |
| Chu kỳ | 7 |
| Khối | d |
| Cấu hình electron tham khảo | [Rn] 5f¹⁴ 6d⁷ 7s² |
| Trạng thái ở 20 °C | Chưa xác định thực nghiệm trên mẫu vĩ mô |
| Nhiệt độ nóng chảy | Chưa có giá trị cho điều kiện xác định |
| Nhiệt độ sôi | Chưa có giá trị cho điều kiện xác định |
Dữ liệu nguyên tử nâng cao
| Năng lượng ion hoá thứ nhất (eV) | Chưa có dữ liệu |
|---|
Giá trị theo đánh giá dữ liệu NIST; xem ký hiệu và độ không đảm bảo trong nguồn. NIST Atomic Spectra Database.
| Độ âm điện (Pauling) | Chưa có dữ liệu |
|---|---|
| Khối lượng riêng (g/cm³) | 37.4 · Dự đoán hoặc chưa được xác minh thực nghiệm |
| Bán kính cộng hoá trị — Cordero (pm) | Chưa có dữ liệu |
| Bán kính van der Waals (pm) | Chưa có dữ liệu |
| Nhiệt dung mol (J/mol/K) | Chưa có dữ liệu |
| Độ dẫn nhiệt (W/m/K) | Chưa có dữ liệu |
| Enthalpy nóng chảy (kJ/mol) | Chưa có dữ liệu |
Đây là số liệu tổng hợp, không đồng nghĩa mọi giá trị đều đã được đo trực tiếp. Bán kính phụ thuộc cách định nghĩa. Khối lượng riêng của chất rắn/lỏng tham khảo gần nhiệt độ phòng; khí theo mô hình khí lý tưởng ở 25 °C và 101325 Pa. Nhiệt dung và độ dẫn nhiệt tham khảo ở 298.15 K; nhiệt dung theo mol chất tham chiếu, không mặc định theo mol nguyên tử. Cần kiểm tra pha, áp suất và chất tham chiếu trước khi tính toán chuyên sâu.
Nguồn và tài liệu gốc: Mendeleev — dữ liệu và trích dẫn. Điều kiện và tài liệu riêng của một số giá trị dẫn nhiệt, nóng chảy chưa được xác định đầy đủ.
Electron lớp ngoài cùng không đủ để mô tả electron hoá trị; cần xét các phân lớp và chất cụ thể.
Số khối đồng vị khác với nguyên tử khối chuẩn. Các tính chất còn là dự đoán được ghi rõ trong nội dung; điều kiện đo cần được xem cùng tài liệu nguồn.
Tham khảo thêm
Bạn có thể đọc thêm các tài liệu nguồn dưới đây để tìm hiểu sâu hơn về nguyên tố và bối cảnh của các số liệu.