Darmstadtium
Tên tiếng Việt: Darmstadti · Ds
Darmstadtium (darmstadti) là nguyên tố siêu nặng có ký hiệu Ds và số hiệu nguyên tử 110. Đây là nguyên tố nhân tạo, phóng xạ, thuộc nhóm 10 trong bảng tuần hoàn. Darmstadtium được đặt tên theo thành phố Darmstadt, nơi có trung tâm nghiên cứu tổng hợp nguyên tố mới.
Tra cứu đồng vị
Số neutron bằng số khối A trừ số hiệu nguyên tử Z. Khối lượng của một đồng vị khác với nguyên tử khối chuẩn của nguyên tố.
Không có thành phần đồng vị tự nhiên đại diện trong bảng CIAAW đang sử dụng. Điều này không có nghĩa nguyên tố không có đồng vị.
Hoá trị, số oxi hoá và ion
Ba khái niệm này có cách dùng khác nhau. Các ví dụ dưới đây gắn với từng hợp chất, không phải danh sách đầy đủ cho mọi điều kiện.
Hoá trị trong ví dụ
Chưa có ví dụ hoá trị trong bảng tra này.
Số oxi hoá
Trong đơn chất: 0.
Ion đơn nguyên tử
Chưa chọn được ví dụ ion đơn nguyên tử phù hợp trong bảng tra này.
Cấu tạo nguyên tử
Nguyên tử darmstadtium trung hoà có 110 proton và 110 electron. RSC nêu cấu hình dự đoán [Rn] 5f¹⁴ 6d⁹ 7s¹; dữ liệu Los Alamos được PubChem dẫn lại nêu [Rn] 5f¹⁴ 6d⁸ 7s². Cả hai đều có tổng 110 electron. Sự khác biệt giữa các nguồn cho thấy chưa thể trình bày một phương án như kết quả thực nghiệm chắc chắn.
[Rn] 5f¹⁴ 6d⁹ 7s¹Tính chất vật lý
Darmstadtium được tạo với lượng nguyên tử rất nhỏ; chưa có mẫu vĩ mô để đo đầy đủ màu sắc, độ cứng, khối lượng riêng và nhiệt độ chuyển pha như các kim loại quen thuộc. Những giá trị tính toán cho vật liệu khối là dự đoán lý thuyết. Các phép đo hạt nhân và thời gian sống của từng đồng vị là một loại bằng chứng riêng.
Tính chất hoá học
Darmstadtium được đặt trong nhóm 10 cùng nickel, palladium và platinum. Những mô tả về phản ứng và hợp chất của nó phần lớn là dự đoán lý thuyết; vị trí trong nhóm chưa đủ để xác nhận một trạng thái oxi hoá hoặc hợp chất đã được điều chế. Sự khác nhau giữa các cấu hình dự đoán cũng cho thấy giới hạn của việc ngoại suy cấu trúc electron.
Ứng dụng
Darmstadtium có vai trò trong nghiên cứu cấu trúc và độ bền hạt nhân siêu nặng. Lượng mẫu nhỏ và sự phân rã phóng xạ giới hạn việc khảo sát. Nguyên tố chưa có ứng dụng thương mại hoặc đời sống được xác lập.
Nguyên tử khối và đồng vị
Nguyên tử khối chuẩn: Không có nguyên tử khối chuẩn. Số neutron phụ thuộc vào đồng vị; với số khối A, số neutron bằng A − 110. Các đồng vị được bảng CIAAW dựa trên NUBASE2020 liệt kê: Ds-281.
Phân bố trong tự nhiên
Darmstadtium được tạo trong thí nghiệm hạt nhân với lượng nguyên tử rất nhỏ. Chưa có nguồn tự nhiên được xác nhận hoặc nguồn vật liệu thương mại để khảo sát như những kim loại quen thuộc.
Lịch sử phát hiện
Darmstadtium được nhận diện tại GSI năm 1994. Tên darmstadtium gắn với thành phố Darmstadt, nơi đặt cơ sở nghiên cứu đã phát hiện nguyên tố.
Lưu ý an toàn
Darmstadtium chỉ được tạo và khảo sát trong hệ thống nghiên cứu chuyên dụng. Việc đánh giá nguồn phóng xạ dựa vào đồng vị và điều kiện thí nghiệm, thay vì những dự đoán về màu sắc hoặc tính chất kim loại.
Hợp chất và phản ứng minh họa
Chưa có ví dụ hợp chất được chọn cho nguyên tố này.
Đọc thêm: Danh pháp hợp chất và phân loại phản ứng — OpenStax Chemistry 2e.
Bảng dữ liệu nguyên tố
| Tên quốc tế | Darmstadtium |
|---|---|
| Tên tiếng Việt | Darmstadti |
| Ký hiệu | Ds |
| Số hiệu nguyên tử | 110 |
| Nguyên tử khối chuẩn | Không có nguyên tử khối chuẩn |
| Nhóm | 10 |
| Chu kỳ | 7 |
| Khối | d |
| Cấu hình electron tham khảo | [Rn] 5f¹⁴ 6d⁹ 7s¹ |
| Trạng thái ở 20 °C | Chưa xác định thực nghiệm trên mẫu vĩ mô |
| Nhiệt độ nóng chảy | Chưa có giá trị cho điều kiện xác định |
| Nhiệt độ sôi | Chưa có giá trị cho điều kiện xác định |
Dữ liệu nguyên tử nâng cao
| Năng lượng ion hoá thứ nhất (eV) | Chưa có dữ liệu |
|---|
Giá trị theo đánh giá dữ liệu NIST; xem ký hiệu và độ không đảm bảo trong nguồn. NIST Atomic Spectra Database.
| Độ âm điện (Pauling) | Chưa có dữ liệu |
|---|---|
| Khối lượng riêng (g/cm³) | 34.8 · Dự đoán hoặc chưa được xác minh thực nghiệm |
| Bán kính cộng hoá trị — Cordero (pm) | Chưa có dữ liệu |
| Bán kính van der Waals (pm) | Chưa có dữ liệu |
| Nhiệt dung mol (J/mol/K) | Chưa có dữ liệu |
| Độ dẫn nhiệt (W/m/K) | Chưa có dữ liệu |
| Enthalpy nóng chảy (kJ/mol) | Chưa có dữ liệu |
Đây là số liệu tổng hợp, không đồng nghĩa mọi giá trị đều đã được đo trực tiếp. Bán kính phụ thuộc cách định nghĩa. Khối lượng riêng của chất rắn/lỏng tham khảo gần nhiệt độ phòng; khí theo mô hình khí lý tưởng ở 25 °C và 101325 Pa. Nhiệt dung và độ dẫn nhiệt tham khảo ở 298.15 K; nhiệt dung theo mol chất tham chiếu, không mặc định theo mol nguyên tử. Cần kiểm tra pha, áp suất và chất tham chiếu trước khi tính toán chuyên sâu.
Nguồn và tài liệu gốc: Mendeleev — dữ liệu và trích dẫn. Điều kiện và tài liệu riêng của một số giá trị dẫn nhiệt, nóng chảy chưa được xác định đầy đủ.
Electron lớp ngoài cùng không đủ để mô tả electron hoá trị; cần xét các phân lớp và chất cụ thể.
Số khối đồng vị khác với nguyên tử khối chuẩn. Các tính chất còn là dự đoán được ghi rõ trong nội dung; điều kiện đo cần được xem cùng tài liệu nguồn.
Tham khảo thêm
Bạn có thể đọc thêm các tài liệu nguồn dưới đây để tìm hiểu sâu hơn về nguyên tố và bối cảnh của các số liệu.