Bỏ qua điều hướng
Kim loại chuyển tiếpNGUYÊN TỐ 106

Seaborgium

Tên tiếng Việt: Seaborgi · Sg

Seaborgium (seaborgi) là nguyên tố siêu nặng có ký hiệu Sg và số hiệu nguyên tử 106. Đây là nguyên tố nhân tạo, phóng xạ, thuộc nhóm 6, được đặt theo tên nhà khoa học Glenn T. Seaborg. Seaborgium là ví dụ nổi bật về nguyên tố được tổng hợp trong phòng thí nghiệm.

Chưa xác định thực nghiệm trên mẫu vĩ môNhóm 6Chu kỳ 7
Hoá trị trong ví dụChưa có ví dụXem hợp chất cụ thể bên dưới
Số oxi hoá trong ví dụChưa có ví dụTrong đơn chất: 0
Ion đơn nguyên tửChưa có ví dụĐiện tích khác với hoá trị
Số khối đồng vị tham khảo[269]Số khối đồng vị tham khảo

Tra cứu đồng vị

Số neutron bằng số khối A trừ số hiệu nguyên tử Z. Khối lượng của một đồng vị khác với nguyên tử khối chuẩn của nguyên tố.

Không có thành phần đồng vị tự nhiên đại diện trong bảng CIAAW đang sử dụng. Điều này không có nghĩa nguyên tố không có đồng vị.

Hoá trị, số oxi hoá và ion

Ba khái niệm này có cách dùng khác nhau. Các ví dụ dưới đây gắn với từng hợp chất, không phải danh sách đầy đủ cho mọi điều kiện.

Hoá trị trong ví dụ

Chưa có ví dụ hoá trị trong bảng tra này.

Số oxi hoá

Trong đơn chất: 0.

Ion đơn nguyên tử

Chưa chọn được ví dụ ion đơn nguyên tử phù hợp trong bảng tra này.

Cấu tạo nguyên tử

Nguyên tử seaborgium trung hoà có 106 proton và 106 electron. Cấu hình tham khảo: [Rn] 5f¹⁴ 6d⁴ 7s². Phân bố electron theo lớp tương ứng: 2, 8, 18, 32, 32, 12, 2. Cách biểu diễn này không đồng nghĩa toàn bộ cấu trúc electron đã được đo trực tiếp.

106Proton
106Electron · nguyên tử trung hoà
7Lớp electron có electron
CẤU HÌNH ELECTRON · THAM KHẢO[Rn] 5f¹⁴ 6d⁴ 7s²
K2electron
L8electron
M18electron
N32electron
O32electron
P12electron
Q2electron

Tính chất vật lý

Seaborgium được tạo với lượng nguyên tử rất nhỏ; chưa có mẫu vĩ mô để đo đầy đủ màu sắc, độ cứng, khối lượng riêng và nhiệt độ chuyển pha như các kim loại quen thuộc. Những giá trị tính toán cho vật liệu khối là dự đoán lý thuyết. Các phép đo hạt nhân và thời gian sống của từng đồng vị là một loại bằng chứng riêng.

Tính chất hoá học

Một hợp chất đã được nghiên cứu của seaborgium là hexacarbonyl Sg(CO)₆. Công trình công bố tháng 10/2026 khảo sát độ bền liên kết của hợp chất này ở mức từng nguyên tử. Năng lượng tách phối tử CO đầu tiên được suy ra từ thí nghiệm thấp hơn của W(CO)₆, phù hợp với tính toán có xét hiệu ứng tương đối tính. Kết quả cho thấy không thể ngoại suy đơn giản độ bền liên kết từ các nguyên tố nhẹ hơn trong nhóm 6.

Ứng dụng

Seaborgium được dùng trong nghiên cứu hạt nhân và hoá học nguyên tố siêu nặng. Các phép đo hợp chất carbonyl giúp kiểm tra mô hình liên kết và ảnh hưởng của hiệu ứng tương đối tính. Nguyên tố chưa có ứng dụng thương mại hoặc đời sống được xác lập.

Nguyên tử khối và đồng vị

Nguyên tử khối chuẩn: Không có nguyên tử khối chuẩn. Số neutron phụ thuộc vào đồng vị; với số khối A, số neutron bằng A − 106. Các đồng vị được bảng CIAAW dựa trên NUBASE2020 liệt kê: Sg-269, Sg-271.

Phân bố trong tự nhiên

Seaborgium được tổng hợp trong máy gia tốc và nghiên cứu với số nguyên tử rất nhỏ. Nguồn mẫu phục vụ thí nghiệm được tạo ngay trong hệ thống nghiên cứu, thay vì khai thác từ quặng hoặc sản xuất thành vật liệu khối.

Lịch sử phát hiện

Các nghiên cứu nhận diện nguyên tố 106 được công bố trong thập niên 1970. Tên seaborgium, vinh danh Glenn T. Seaborg, được IUPAC chấp nhận trong khuyến nghị năm 1997.

Lưu ý an toàn

Seaborgium là vật liệu phóng xạ dùng trong nghiên cứu có kiểm soát. Các thí nghiệm về hợp chất seaborgium được thực hiện trong hệ thống chuyên ngành; dữ liệu liên kết hoá học không cung cấp quy trình sử dụng hoặc bảo quản dân dụng.

Hợp chất và phản ứng minh họa

Chưa có ví dụ hợp chất được chọn cho nguyên tố này.

Đọc thêm: Danh pháp hợp chất và phân loại phản ứng — OpenStax Chemistry 2e.

Bảng dữ liệu nguyên tố

Định danh và tính chất cơ bản
Tên quốc tếSeaborgium
Tên tiếng ViệtSeaborgi
Ký hiệuSg
Số hiệu nguyên tử106
Nguyên tử khối chuẩnKhông có nguyên tử khối chuẩn
Nhóm6
Chu kỳ7
Khốid
Cấu hình electron tham khảo[Rn] 5f¹⁴ 6d⁴ 7s²
Trạng thái ở 20 °CChưa xác định thực nghiệm trên mẫu vĩ mô
Nhiệt độ nóng chảyChưa có giá trị cho điều kiện xác định
Nhiệt độ sôiChưa có giá trị cho điều kiện xác định
Dữ liệu nguyên tử nâng cao
Năng lượng ion hoá của nguyên tử trung hòa ở trạng thái cơ bản
Năng lượng ion hoá thứ nhất (eV)7.8 ± 0.5

Giá trị bán thực nghiệm. NIST Atomic Spectra Database.

Tính chất tham khảo theo bảng tổng hợp Mendeleev
Độ âm điện (Pauling)Chưa có dữ liệu
Khối lượng riêng (g/cm³)35 · Dự đoán hoặc chưa được xác minh thực nghiệm
Bán kính cộng hoá trị — Cordero (pm)Chưa có dữ liệu
Bán kính van der Waals (pm)Chưa có dữ liệu
Nhiệt dung mol (J/mol/K)Chưa có dữ liệu
Độ dẫn nhiệt (W/m/K)Chưa có dữ liệu
Enthalpy nóng chảy (kJ/mol)Chưa có dữ liệu

Đây là số liệu tổng hợp, không đồng nghĩa mọi giá trị đều đã được đo trực tiếp. Bán kính phụ thuộc cách định nghĩa. Khối lượng riêng của chất rắn/lỏng tham khảo gần nhiệt độ phòng; khí theo mô hình khí lý tưởng ở 25 °C và 101325 Pa. Nhiệt dung và độ dẫn nhiệt tham khảo ở 298.15 K; nhiệt dung theo mol chất tham chiếu, không mặc định theo mol nguyên tử. Cần kiểm tra pha, áp suất và chất tham chiếu trước khi tính toán chuyên sâu.

Nguồn và tài liệu gốc: Mendeleev — dữ liệu và trích dẫn. Điều kiện và tài liệu riêng của một số giá trị dẫn nhiệt, nóng chảy chưa được xác định đầy đủ.

Electron lớp ngoài cùng không đủ để mô tả electron hoá trị; cần xét các phân lớp và chất cụ thể.

Số khối đồng vị khác với nguyên tử khối chuẩn. Các tính chất còn là dự đoán được ghi rõ trong nội dung; điều kiện đo cần được xem cùng tài liệu nguồn.

Tham khảo thêm

Bạn có thể đọc thêm các tài liệu nguồn dưới đây để tìm hiểu sâu hơn về nguyên tố và bối cảnh của các số liệu.