Bỏ qua điều hướng
ActinideNGUYÊN TỐ 093

Neptunium

Tên tiếng Việt: Neptuni · Np

Neptunium (neptuni) là nguyên tố actinide có ký hiệu Np và số hiệu nguyên tử 93. Đây là nguyên tố phóng xạ, được đặt tên theo hành tinh Neptune và thường được học trong nhóm nguyên tố nhân tạo hoặc nguyên tố siêu uranium. Neptunium có ý nghĩa trong nghiên cứu hạt nhân và chu trình nhiên liệu hạt nhân.

Chất rắnNhóm —Chu kỳ 7
Số hiệu nguyên tử93Proton trong hạt nhân
Số khối đồng vị tham khảo[237]Số khối đồng vị tham khảo
Nhóm—Cột trong bảng tuần hoàn
Chu kỳ7Hàng trong bảng tuần hoàn

Cấu tạo nguyên tử

Nguyên tử Neptunium trung hoà có 93 proton và 93 electron. Cấu hình tham khảo: [Rn] 5f⁴ 6d¹ 7s². Phân bố electron theo lớp: 2, 8, 18, 32, 22, 9, 2.

93Proton
93Electron · nguyên tử trung hoà
7Lớp electron có electron
CẤU HÌNH ELECTRON[Rn] 5f⁴ 6d¹ 7s²
K2electron
L8electron
M18electron
N32electron
O22electron
P9electron
Q2electron

Tính chất vật lý

Neptunium là kim loại rắn, có tính phóng xạ. Do nguy cơ bức xạ và tính chất hạt nhân, Neptunium không xuất hiện trong các ứng dụng đời sống thông thường. Tính chất vật lý của nó được nghiên cứu chủ yếu trong các phòng thí nghiệm chuyên biệt.

Tính chất hoá học

Neptunium có thể tạo nhiều hợp chất với các trạng thái oxi hoá khác nhau, đặc biệt trong môi trường dung dịch. Nó có thể tham gia phản ứng tạo oxide, halogenua và các phức chất. Sự thay đổi trạng thái oxi hoá làm Neptunium trở thành nguyên tố quan trọng trong hoá học hạt nhân.

Ứng dụng

Neptunium có ứng dụng trong nghiên cứu hoá học actinide, đồng vị và chu trình nhiên liệu. Khi mô tả một công nghệ cụ thể cần chỉ rõ đồng vị hoặc dạng chất. Không suy từ việc nghiên cứu được thực hiện rằng nguyên tố có ứng dụng dân dụng phổ biến hoặc thao tác được ngoài cơ sở chuyên ngành.

Nguyên tử khối và đồng vị

Nguyên tử khối chuẩn: Không có nguyên tử khối chuẩn. Số neutron phụ thuộc vào đồng vị; với số khối A, số neutron bằng A − 93. Các đồng vị được bảng CIAAW dựa trên NUBASE2020 liệt kê: Np-237.

Phân bố trong tự nhiên

Neptunium chủ yếu gắn với quá trình hạt nhân nhân tạo nhưng cũng có thể tồn tại lượng vết trong quặng uranium qua những quá trình hạt nhân tự nhiên. Không có đồng vị bền không đồng nghĩa hoàn toàn vắng mặt trong tự nhiên.

Lịch sử phát hiện

McMillan và Abelson nhận diện neptunium năm 1940. Các tuyên bố trước đó về nguyên tố vượt uranium cần được phân biệt với những sản phẩm phân hạch hoặc kết quả chưa được xác nhận.

Lưu ý an toàn

Nguồn neptunium cần quản lý theo đồng vị, hoạt độ và dạng hoá học trong cơ sở chuyên ngành. Không tự thu hồi hoặc xử lý vật liệu hạt nhân. Vai trò trong nghiên cứu chu trình nhiên liệu không phải ứng dụng dân dụng để thao tác trực tiếp.

Bảng dữ liệu nguyên tố

Tên quốc tếNeptunium
Tên tiếng ViệtNeptuni
Ký hiệuNp
Số hiệu nguyên tử93
Nguyên tử khối chuẩnKhông có nguyên tử khối chuẩn
NhómTrình bày theo họ nguyên tố
Chu kỳ7
Khốif
Cấu hình electron tham khảo[Rn] 5f⁴ 6d¹ 7s²
Trạng thái ở 20 °CChất rắn
Nhiệt độ nóng chảy644 °C
Nhiệt độ sôi3902 °C

Số khối đồng vị khác với nguyên tử khối chuẩn. Các tính chất còn là dự đoán được ghi rõ trong nội dung; điều kiện đo cần được xem cùng tài liệu nguồn.

Tham khảo thêm

Bạn có thể đọc thêm các tài liệu nguồn dưới đây để tìm hiểu sâu hơn về nguyên tố và bối cảnh của các số liệu.