Câu hỏi
Trộn 100 ml dung dịch H3PO4 1M với 100 ml dung dịch NaOH 1M thu được dung dịch X. Thành phần của dung dịch X là
- A. Na 2 HPO4 và Na 3 PO4.
- B. NaH2 PO4 và H3PO4 dư.
- C. Na 3 PO4 và NaOH dư.
- D. NaH2 PO4.
Đáp án đúng
D. NaH2 PO4.
Giải thích vì sao đáp án đúng
Đáp án đúng là D. NaH2 PO4..
Dựa vào dữ kiện của câu hỏi, phương án này là lựa chọn phù hợp nhất.
Dạng bài H3PO4+ OH−: H3PO4+ OH− → H2PO4−+ H2O H3PO4+ 2OH− → HPO4 2-+ 2H2O H3PO4+ 3OH− → PO4 3-+ 3H2O Giải thích trục số: Đặt n_OH− n H3PO4 = (*)+ Nếu (*) < 1 => H3PO4 dư và H2PO4−+ Nếu (*) = 1 => H2PO4−+ Nếu 1 < (*) < 2 => H2PO4− và HPO4 2-+ Nếu (*) = 2 => HPO4 2-+ Nếu 2 < (*) < 3 => HPO4 2- và PO4 3-+ Nếu (*) = 3 => PO4 3-+ Nếu (*) > 3 => PO4 3- và OH ‑ dư n H3PO4 = 0,1 (mol); n NaOH = 0,1(mol) Ta thấy: n NaOHn H3PO4 = (0,1)/(0,1) = 1 → Phản ứng chỉ tạo muối NaH2 PO4. Đáp án D
Vì sao các đáp án còn lại không đúng?
- A. Na 2 HPO4 và Na 3 PO4. không phải đáp án đúng. Phương án này bị loại vì không phù hợp với dữ kiện của đề bài hoặc không khớp với bản chất kiến thức đang được hỏi. Khi so sánh với đáp án đúng D. NaH2 PO4., có thể thấy lựa chọn A không thỏa mãn kết luận cần tìm.
- B. NaH2 PO4 và H3PO4 dư. không phải đáp án đúng. Phương án này bị loại vì không phù hợp với dữ kiện của đề bài hoặc không khớp với bản chất kiến thức đang được hỏi. Khi so sánh với đáp án đúng D. NaH2 PO4., có thể thấy lựa chọn B không thỏa mãn kết luận cần tìm.
- C. Na 3 PO4 và NaOH dư. không phải đáp án đúng. Phương án này bị loại vì không phù hợp với dữ kiện của đề bài hoặc không khớp với bản chất kiến thức đang được hỏi. Khi so sánh với đáp án đúng D. NaH2 PO4., có thể thấy lựa chọn C không thỏa mãn kết luận cần tìm.
- D. NaH2 PO4. là đáp án đúng. Phương án này phù hợp với kết luận của lời giải: D. NaH2 PO4.. Cụ thể, Dạng bài H3PO4+ OH−: H3PO4+ OH− → H2PO4−+ H2O H3PO4+ 2OH− → HPO4 2-+ 2H2O H3PO4+ 3OH− → PO4 3-+ 3H2O Giải thích trục số: Đặt n_OH− n H3PO4 = (*)+ Nếu (*) < 1 => H3PO4 dư và H2PO4−+ Nếu (*) = 1 => H2PO4−+ Nếu 1 < (*) < 2 => H2PO4− và HPO4 2-+ Nếu (*) = 2 => HPO4 2-+ Nếu 2 < (*) < 3 => HPO4 2- và PO4 3-+ Nếu (*) = 3 => PO4 3-+ Nếu (*) > 3 => PO4 3- và OH ‑ dư n H3PO4 = 0,1 (mol); n NaOH = 0,1(mol) Ta thấy: n NaOHn H3PO4 = (0,1)/(0,1) = 1 → Phản ứng chỉ tạo muối NaH2 PO4. Đáp án D
Kiến thức liên quan
Câu hỏi thuộc phần Hóa học lớp 12 về Kim loại và các nguyên tố trong bảng tuần hoàn hóa học. Khi làm dạng câu này, cần xác định rõ đề đang hỏi về vị trí nguyên tố, tính chất hóa học, tính chất vật lí, dãy điện hóa hay phương pháp điều chế.
Bạn có thể xem thêm kiến thức nền tại bảng tuần hoàn hóa học. Với dạng câu hỏi về phản ứng hóa học, nên xét điều kiện phản ứng, bản chất axit-bazơ, tính oxi hóa-khử và tính lưỡng tính nếu có.
Mẹo ghi nhớ
Khi gặp câu hỏi tương tự, hãy xác định từ khóa chính trong đề bài, sau đó đối chiếu với tính chất đặc trưng của nguyên tố, nhóm nguyên tố hoặc hợp chất được nhắc đến. Cách làm này giúp loại trừ nhanh các phương án sai và chọn đáp án chính xác hơn.

