Để xà phòng hoá hoàn toàn 19,4 g hỗn hợp hai este đơn chức A và B cần 200 ml dung dịch natri hiđroxit 1,5M. Sau khi phản ứng hoàn toàn, cô cạn dung dịch, thu được hỗn hợp hai ancol đồng đẳng kế tiếp nhau và một muối khan X duy nhất. Công thức cấu tạo của 2 este và phần trăm về khối lượng của chúng là

Đây là dạng câu hỏi tính toán hóa học cơ bản. Trước hết cần xác định dữ kiện đề bài đang cho dưới dạng khối lượng, số mol hoặc thể tích khí, sau đó chọn công thức phù hợp để tìm kết quả.

– Tính được M tb của hỗn hợp este− Tìm CTPT hai ancol ⇒ CTPT hai este− Lập hệ phương trình tính số mol hai este− Tinh % theo khối lượng mỗi este n NaOH = 1,5.0,2 = 0,3 mol Hai este có cùng gốc axit vì cùng tạo ra một muối sau khi xà phòng hoá. Đặt công thức của 2 este là RCOOR1 và RCOOR2 Đặt công thức chung của 2 este là RCOOR’ RCOOR’+ NaOH → RCOONa+ R’OH

Theo phương trình hoá học: n NaOH = n RCOOR’ = 0,3 mol → M RCOOR’ = dfrac19,40.3 = 64,67 → M R+ M R’ = 64,67− 44 = 20,67

Vậy hai ancol phải là CH3 OH và C2H5 OH, còn axit là HCOOH. Công thức cấu tạo của 2 este là: HCOOCH3 (metyl fomat) và HCOOCH2 CH3 (etyl fomat). Gọi số mol của HCOOCH3 và HCOOCH2 CH3 trong hỗn hợp là x và y. Ta có hệ pt: n hh este = x+ y = 0,3 m hh este = 60x+ 74y = 19,4 → x = 0,2; y = 0,1 %m HCOOCH3 =dfrac0,2 × 6019,4 × 100\% = 61,86\% %m HCOOCH2CH3 = 100%− 61,86% = 38,14%

Đáp án C

Từ phân tích trên, đáp án đúng là C. HCOOCH3 (61,86%) và HCOOC 2 H 5 (38,14%)..