Fermium
Tên tiếng Việt: Fermi · Fm
Fermium (fermi) là nguyên tố actinide có ký hiệu Fm và số hiệu nguyên tử 100. Tên gọi của Fermium nhằm vinh danh Enrico Fermium, nhà vật lý có đóng góp lớn trong lĩnh vực hạt nhân. Đây là nguyên tố phóng xạ nhân tạo, được tạo ra với lượng rất nhỏ.
Tra cứu đồng vị
Số neutron bằng số khối A trừ số hiệu nguyên tử Z. Khối lượng của một đồng vị khác với nguyên tử khối chuẩn của nguyên tố.
Không có thành phần đồng vị tự nhiên đại diện trong bảng CIAAW đang sử dụng. Điều này không có nghĩa nguyên tố không có đồng vị.
Hoá trị, số oxi hoá và ion
Ba khái niệm này có cách dùng khác nhau. Các ví dụ dưới đây gắn với từng hợp chất, không phải danh sách đầy đủ cho mọi điều kiện.
Hoá trị trong ví dụ
Chưa có ví dụ hoá trị trong bảng tra này.
Số oxi hoá
Trong đơn chất: 0.
Ion đơn nguyên tử
Chưa chọn được ví dụ ion đơn nguyên tử phù hợp trong bảng tra này.
Cấu tạo nguyên tử
Nguyên tử Fermium trung hoà có 100 proton và 100 electron. Cấu hình tham khảo: [Rn] 5f¹² 7s². Phân bố electron theo lớp: 2, 8, 18, 32, 30, 8, 2.
[Rn] 5f¹² 7s²Tính chất vật lý
Fermium là nguyên tố phóng xạ, chỉ tồn tại với lượng rất nhỏ trong phòng thí nghiệm. Do thời gian sống của các đồng vị và khó khăn trong điều chế, dữ liệu vật lý của Fermium hạn chế hơn nhiều nguyên tố thông dụng.
Tính chất hoá học
Fermium có hoá học tương tự các actinide nặng, thường tạo hợp chất ở trạng thái +3. Các nghiên cứu về Fermium giúp làm rõ xu hướng co actinide và hành vi của electron 5f trong nguyên tố nặng.
Ứng dụng
Fermium chủ yếu được nghiên cứu để hiểu cấu trúc hạt nhân và hoá học actinide ở lượng nhỏ. Nguyên tố không có ứng dụng dân dụng phổ biến.
Nguyên tử khối và đồng vị
Nguyên tử khối chuẩn: Không có nguyên tử khối chuẩn. Số neutron phụ thuộc vào đồng vị; với số khối A, số neutron bằng A − 100. Các đồng vị được bảng CIAAW dựa trên NUBASE2020 liệt kê: Fm-257.
Phân bố trong tự nhiên
Fermium nghiên cứu được tạo ra trong các quá trình hạt nhân chuyên dụng với lượng nhỏ. Việc tạo nguyên tố đòi hỏi cơ sở chuyên dụng; chu kỳ bán rã phụ thuộc từng đồng vị.
Lịch sử phát hiện
Fermium được nhận diện trong các nghiên cứu vật liệu sau thử nghiệm nhiệt hạch năm 1952; quá trình phân tích và công bố diễn ra sau đó. Không nên chọn một mốc sự kiện thay thế cho mọi bước xác nhận.
Lưu ý an toàn
Mẫu fermium cần kiểm soát bức xạ và nhiễm bẩn tại cơ sở chuyên dụng. Dữ liệu từ nghiên cứu lượng nhỏ không thể chuyển thành hướng dẫn xử lý mẫu bằng thiết bị thông thường.
Hợp chất và phản ứng minh họa
Chưa có ví dụ hợp chất được chọn cho nguyên tố này.
Đọc thêm: Danh pháp hợp chất và phân loại phản ứng — OpenStax Chemistry 2e.
Bảng dữ liệu nguyên tố
| Tên quốc tế | Fermium |
|---|---|
| Tên tiếng Việt | Fermi |
| Ký hiệu | Fm |
| Số hiệu nguyên tử | 100 |
| Nguyên tử khối chuẩn | Không có nguyên tử khối chuẩn |
| Nhóm | Trình bày theo họ nguyên tố |
| Chu kỳ | 7 |
| Khối | f |
| Cấu hình electron tham khảo | [Rn] 5f¹² 7s² |
| Trạng thái ở 20 °C | Chưa xác định thực nghiệm trên mẫu vĩ mô |
| Nhiệt độ nóng chảy | Chưa có giá trị cho điều kiện xác định |
| Nhiệt độ sôi | Chưa có giá trị cho điều kiện xác định |
Dữ liệu nguyên tử nâng cao
| Năng lượng ion hoá thứ nhất (eV) | 6.50 ± 0.07 |
|---|
Giá trị bán thực nghiệm. NIST Atomic Spectra Database.
| Độ âm điện (Pauling) | Chưa có dữ liệu |
|---|---|
| Khối lượng riêng (g/cm³) | 9.7 |
| Bán kính cộng hoá trị — Cordero (pm) | Chưa có dữ liệu |
| Bán kính van der Waals (pm) | 245 |
| Nhiệt dung mol (J/mol/K) | Chưa có dữ liệu |
| Độ dẫn nhiệt (W/m/K) | Chưa có dữ liệu |
| Enthalpy nóng chảy (kJ/mol) | Chưa có dữ liệu |
Đây là số liệu tổng hợp, không đồng nghĩa mọi giá trị đều đã được đo trực tiếp. Bán kính phụ thuộc cách định nghĩa. Khối lượng riêng của chất rắn/lỏng tham khảo gần nhiệt độ phòng; khí theo mô hình khí lý tưởng ở 25 °C và 101325 Pa. Nhiệt dung và độ dẫn nhiệt tham khảo ở 298.15 K; nhiệt dung theo mol chất tham chiếu, không mặc định theo mol nguyên tử. Cần kiểm tra pha, áp suất và chất tham chiếu trước khi tính toán chuyên sâu.
Nguồn và tài liệu gốc: Mendeleev — dữ liệu và trích dẫn. Điều kiện và tài liệu riêng của một số giá trị dẫn nhiệt, nóng chảy chưa được xác định đầy đủ.
Electron lớp ngoài cùng không đủ để mô tả electron hoá trị; cần xét các phân lớp và chất cụ thể.
Số khối đồng vị khác với nguyên tử khối chuẩn. Các tính chất còn là dự đoán được ghi rõ trong nội dung; điều kiện đo cần được xem cùng tài liệu nguồn.
Tham khảo thêm
Bạn có thể đọc thêm các tài liệu nguồn dưới đây để tìm hiểu sâu hơn về nguyên tố và bối cảnh của các số liệu.